Dalış Yanlışları ve Doğruları

1. Dalış kayıt defterini  ve logbook’unuzu yanına almadan dalışa gitmek. Böyle bir durumda gittiğiniz dalış merkezinin yetkilileri sizi daldırmayabilir. Doğrusu bir tatsızlıkla karşılaşmamak için dalış kartınızın ve logbook’unuzun yanınızda olmasıdır.

2. Dalmak istemiyorum ama dalış eşime ayıp olacak. Kesinlikle ayıp olmaz, olmamalıdır. Mazeretiniz ne olursa olsun istemiyorsanız dalmamalısınız. Ayrıca göreceksiniz ki mazeretiniz de sorgulanmayacaktı r.Doğrusu sebep ne olursa olsun,dalmak istemiyorsanız dalmamalısınız.

3. Yetersiz ve bakımsız ekipmanla dalmak. Doğru çalışmayan denge yeleğinizin inflatörü, çatlak ve sürekli hava kaçıran bir regülatör hortumu, çatlak bir palet lastiği, bozuk tokalı bir maske kullanarak dalmak sadece sizin değil dalış eşinizin de güvenliğini tehlikeye sokabilir. Hatta uzun süre evde bekleyen malzemelerinizin de zamanla performansının düşebileceğini unutmamalısınız. Dalış malzemelerinizin bakımını ve gerektiğinde onarılmasını sağlamalısınız. Doğrusu yeterli, bakımlı ve doğru çalışır durumda ekipman kullanmanızdır.
4. Vücutla elbise arasında boşluk bırakmamak için dar elbise kullanmak. Dar elbiseler kullanmak kan dolaşımında problemler yaratacaktır. Islak elbise kullanıyorsanız, ıslak elbiselerin dalış sırasında içerisine su alacağını ancak bu suyun sirkülasyon yapmamasından dolayı kısa sürede vücut ısısına ulaşacağını unutmayın. Islak elbiseniz ne kadar dar olursa olsun içerisine su almaması söz konusu değildir. Doğru olan giyindikten sonra hareketinizi kısıtlamaya çalışmayacak rahatlıkta elbise kullanmaktır.

5. Dalış elbisenizin iklime uygun olmaması. Özellikle dalış elbiseleri balıkadamın üşümemesi için termal koruma sağlayan ekipmandır. Ancak yeterli termal koruma sağlamayacak kalınlıkta neoprene elbise dalış süresince üşümek anlamına gelir. Üşüme giderek hipotermiye neden olabileceği gibi hava tüketimini artıran bir etki de yapar. Doğrusu suyun sıcaklığına uygun bir elbise ile dalmanızdır.

6. Scuba bağlamayı dalış elbisesini giydikten daha sonra yapmak. Dalış elbisenizi giydikten sonra, özellikle yaz aylarında her hareketinizin vücut sıcaklığınızı artırarak rahatsızlık vereceğini unutmayın. Kış aylarında dahi dalış elbisesi ile efor sarf edecek çalışmalar rahatsızlık verir. Doğrusu dalış elbisenizi giymeden scubanızı bağlamanızdır. Bu sayede dalış elbiseniz üzerinizdeyken uzun süre beklememiş de olursunuz.

7. Bağladığınız scubanızın fonksiyonları nı kontrol etmeden dalışa hazır olduğunu sanmak. Scubanızı bağladıktan sonra dalışa hazır oluğunu sanarak sualtına inmek su üzerinde giderilebilecek bazı olası problemleri sualtında yaşamaya davetiye çıkartır. Belki de tüp basıncınız yapacağınız dalış için yetersiz olduğu halde, bu ancak suya atlama öncesinde görecek ve scubanızı yenileme süresi kadar dalış eşinizi bekletmiş olacaksınız. Doğrusu scubanızı bağladıktan sonra tüp-denge yeleği bağlantısının yeteri kadar güçlü olduğunu, inflatörün denge yeleğini şişirip-boşalttığını, denge yeleğindeki emniyet ve acil valflerinin çalışıyor olduğunu sınayarak görmeniz ve tüp basıncınızın yeterli olduğundan emin olmanızdır.

8. Scubanızı bağlayıp kontrol ettikten sonra tüp vanasını kapatmak. Doğrusu scubanızı tüp vanası açık olacak şekilde bekletmektir. Bu sayede o-ring patlaması söz konusu olduğunda, o-ringi değiştirmek için zaman ve zemin müsait olacaktır. Aşağıda patlayan o-ringin değişimi söz konusu dahi olamaz. O-ring patlamalarının büyük oranda vana açıldıktan sonraki ilk 5 dakikada gerçekleştiği gerçeğini unutmamak gerekir.

9. Dalış elbisesi ile kavga eder gibi bir telaş içerisinde giyinmek. Elbise giyinirken ne kadar heyecan yaparsanız o oranda daha uzun süreyi dalış elbisesi giymeye harcarsınız. Heyecan içerisinde ayağınızı veya kolunuzu elbisenin bir yerine takarak giyinmeye çalışmak istenmeyen kazalara da neden olabilir. Doğrusu rahat rahat, telaşa yer vermeden, gerekirse ayak ve kol bileklerini yeteri kadar ters çevirerek dalış elbisenizi giyinmeye çalışmanızdır. Böylece daha kısa zamanda ve herhangi bir kazaya yol açmadan giyinmeniz mümkün olacaktır.

10. Scuba kuşanmadan eldiven giymek dalış öncesinde size el becerinizle giderebileceğ iniz bazı küçük problemlerinizi giderme konusunda engel yaratır. Mesela ağırlık kemerinizi bağlamak, mesela bilgisayarınızı kolunuza takmak, mesela paletinizin tokasını sıkmak gibi işlemler eldivensiz daha kolay yapılabilir. Doğrusu eldiveninizi en son aşamada giymenizdir.

11. Denge yeleğini tüpe bağlamadan regülatörü vanaya monte etmek. Elbette bunu yapmak mümkündür ancak kabul edelim ki mantıklı değildir. Size inanılmaz bir efor sarf ettirecek olan bu yol yerine doğru olan önce denge yeleğini tüpünüze bağladıktan sonra regülatörünüzü vanaya monte etmenizdir.

12. Bilgisayarınızın manuelini yanında bulundurmamak. Günümüz bilgisayarları nın bütün fonksiyonları nı öyle 3-5 dalışta anlayabilmek pek de mümkün görülmemektedir. Hatta çok uzun süre kullanıyor olsanız dahi ekranda ilk kez görüyor olduğunuz bir ikon olabilecektir. Yanınızda bilgisayarınıza ait manuel bulunursa siz veya bir arkadaşınız sorunu daha kolay çözebilir. Doğrusu bilgisayarınıza ait manueli dalış sırasında yanında bulundurmaktı r.

13. Dalış gezisine çıkmadan malzemelerinizi yanınıza aldığınızdan emin olmamak. Bazen iki arkadaş gittiğiniz kıyı dalışında, tüm malzemelerinizi kuşanmışken yanınıza ağırlık almadığınız sürprizi ile karşılaşabilirsiniz. Böyle bir sürprizle karşılaşmamak için doğrusu bir check listesi oluşturup evden çıkmadan bu listeye göre malzemelerinizi yanınıza aldığınızdan emin olmanızdır.

14. İmkan olduğu halde uygun olmayan tüp tercih etmek. Alüminyum tüplerin dalış sonuna doğru hava eksildiğinde yüzerliği oldukça artacaktır. Bunu dengeleyecek miktarda fazla ağırlık almadıysanız, dalışınız daha kısa sürede sonlanacaktır. Kadınların erkeklere göre daha az hava tükettikleri gerçeği unutulmamalıdı r. 18 litre çelik tüpü small beden bir hanıma verip kendinizin 12 litrelik alüminyum tüp kullanması delikanlılık olarak değerlendirilmemelid ir. Her ikinizin de konfordan uzak bir dalış yapması söz konusu olacaktır. Doğrusu çelik tüp varken çelik tüp, küçük hacimli olan yetecek ise küçük hacimli olan tüpü, eşit hacimli tüplerden makul ağırlıkta olanı tercih etmektir. Makul ağırlığı kullandığınız ağırlık miktarı ile mukayese ederek bulabilirisniz.

15. Dalış sırasında kafanızı sürekli regülatörünüze çarpıyor olmanız tüpünüzün regülatör bağlantısının uygun olmadığı anlamına gelir. Doğrusu tüpün vanasının, denge yeleğinizin sırttaki en üst noktasından bir karış aşağıda kalacak şekilde denge yeleğini tüpünüze bağlamaktır.
 16. Maskenin sürekli su alması kişisel hatadır. Maskenizi satın alırken yüzünüze uygun olduğunu test etmemiş olabilirsiniz, maske eteği ile yüzünüz arasında saç kılı gibi yabancı bir madde olabilir, maske kayışı çok sıkı veya çok gevşek olabilir. Doğrusu maske satın alırken yüzünüze uygunluğunu test etmeniz, her dalış öncesinde maskenizi kuşandığınızda ise, maske eteği ile yüzünüz arasında yabancı madde olmadığından emin olmanızdır.Tabii kayışınızı ne çok ne de az sıkı olmalıdır.

17. Maskeyi alnınıza yerleştirmek. Bilindiği gibi bu sizin tehlikede olduğunuz anlamına gelir. Dalış liderinizin yanlış anlamasına veya maskenizi bir dalgaya kurban vermeye imkan vermemek için doğrusu maskenizi boynunuza indirmenizdir.

18. Paletlerinizle teknede veya uzun mesafe yürümek. Kıyı dalışında denge yeleğini şişirip yüzerlik sağlayıncaya kadar paletsiz suya girip daha sonra paletlerinizi giymeniz doğru olacaktır. Teknede her şey kuşanıldıktan sonra atlama öncesi paletleri ayaklarınıza giymelisiniz. Doğrusu paletlerle hiç yürümemeli mecbur kalındığında ise çok kısa mesafe ve geri geri yürümeyi denemelidir.

19. Buddy check yapmadan suya girmek. Muhtemelen buddy check yapmanın önemini herhangi bir buddy check yapmadan suya girişinizde mesela ağırlık kemerinizin üzerinizde olmadığını anladığınızda kavrayacaksını z. Doğrusu her dalış öncesi buddy check yaparak dalış eşinizin ve sizin eksiklerinizi suya girmeden tamamlamanızdı r.

20. Suya atladığınızda refleks olarak dalış amirine ok işareti vermek. Doğrusu kendi üzerinizde bir check yapıp her şeyin yerli yerinde olduğundan emin olduktan sonra dalış amirine ok işareti vermenizdir.

21. Çok az veya çok fazla ağırlıkla suya girmek. Böyle bir durumla karşılaşmamak için dalış serinizin ilk dalışını ağırlık kontrolü yapmaya feda edebilirsiniz. Doğrusu dalış öncesi 50 barlık bir tüp kullanarak 3-5 metrelerde ağırlığınızın uygun olduğunu test etmenizdir. Böylece dalışınızın sonunda emniyet dekompresyonu beklemesinde ağırlığınızın yeterli olacağını önceden garantiye alabilirisiniz.

22. Yüzeyde denge yeleğini çok az veya çok fazla şişirmek. Denge yeleğinizi az şişirdiğinizde su yüzeyinde kalmak için çok fazla enerji harcarsınız, çok şişirdiğinizde ise çok fazla sürüklenirsiniz. Hatta sırttan şişme bir denge yeleğiniz yoksa çok şişirerek nefes almakta zorlanırsınız da. Doğrusu denge yeleğinizi yarım şişirdiğinizde sorunsuz olarak su yüzeyinde kalmanızdır. Eğer yanınıza büyük fener, kamera gibi çok fazla malzeme ile dalacaksanız mutlaka daha büyük kaldırma kapasiteli denge yeleği kullanmalısınız. Bu durumda gene yarım şişirilmiş halde sorunsuz olarak su yüzünde kalabilirsiniz.

23. Kulak eşitlemekte geç kalmak. Kulak eşitlemesi yapmak için kulağınızda ağrı hissetmeyi beklerseniz, geç kalmışsınız demektir. Çoğu kez ağrı hissedildiğinde yükselip basıncı düşürmeden kulak eşitlemesi mümkün olmaz. Doğrusu kafanızı suya sokar sokmaz sürekli kulak eşitlemeye çalışmaktır.

24. Dalış eğitmeninin ve dalış liderlerinin talimatlarına uymamak. Dalış eğitmenleri ve dalış liderleri daldırdığı guruba güvenli ve keyifli dalışlar yaptırmakla görevlidirler. Hemen herkesin bu görevi yaparken geliştirdiği birbirinden farklı yöntem ve sistemler de vardır. Onların talimatlarına uymayarak sadece kendi güvenliğinizi değil, grupta bulunan diğer balıkadamların da güvenliğini ihlal edersiniz. Doğrusu dalış eğitmen ve liderlerinin talimatlarına koşulsuz olarak uymaktır.

25. Denge yeleğinin inflatörü ile çok fazla uğraşmak. Denge yeleğinize gönderilen hava hemen tepki vermez keza boşalttığınız havaya da hemen tepki gelmez. Şişirirken de boşaltırken de, tepkiyi almadan denge yeleğinizi şişirmeye veya boşaltmaya devam ederek istenmeyecek kadar yükselmeniz veya alçalmanız mümkündür. Doğrusu denge yeleğinizi makul aralıklarla şişirip, boşaltmayı alışkanlık haline getirip yukarı çıkma veya aşağı inme hızınızı makul seviyede tutmanızdır.

26. Dalış eşinden uzaklaşmak. Dalış eşinizin sorumluluğunu dalış süresince duymalısınız. Ondan uzaklaşarak hazırlıklı olmadığınız bir problemi birlikte yaşamaya davetiye çıkarırsınız. Doğrusu dalış eşinizden hiçbir zaman risk alacak kadar uzaklaşmamalısı nız.

27. Yanınızda kesici bir alet olmadan dalmak. Herhangi bir unutulmuş misina veya balıkçı ağına takılarak kendi güvenliğinizi tehlikeye sokmamak için doğrusu bu tür materyale çok yakın yüzmemektir. Ama böyle bir riski tamamen yok etmek için doğrusu yanınızda küçük bir bıçak, makas gibi bir kesici olmadan dalmamanızdır.

28. Konsolu yeterli sıklıkta izlememek. Manometre ve derinlik göstergenizi yeterli sıklıkta izlemeyi alışkanlık haline getirmelisiniz. Bunu başaramıyorsanı z her an dalış derinliğinizi ihlal etmek, tüpteki havanın bitmesi gibi bir sürprizle karşılaşabilirsiniz. Doğrusu makul sıklıkta derinlik ve basınç göstergenize göz atmanızdır. Tecrübeli dalış eşleri belli aralıklarla tüpteki havalarını birbirlerine işaretle bildirirler ve tabii her şeyin yolunda olduğuna dair ok işaretiyle birlikte.

29. Ağırlık kemerinizin uzun olan ucunu üzerinizde bir yere sarmak. Bu ağırlık kemerinin ucunun sallanarak oraya buraya takılmasını gerçekten önler ancak ihtiyaç duyduğunuzda ağırlık kemerini atmanız zor olacaktır. Doğrusu ağırlık kemerinin çok fazla uzun bir uca sahip olmamasıdır.

30. Ağırlık kemerini zamanında atmamak. Birçok ölümlü dalış kazası ağırlık kemerini zamanında atamamaktan kaynaklıdır. Yukarıya çıkmaya zorlandığınızda ağırlık kemerinden hemen kurtulmalısınız. Emboli veya pnömatoraks riskini göze alarak yüzeye yönelmek dipte kalmaktan daha iyidir. Zaten balıkadam eğitiminin bir parçası olan serbest çıkış böyle haller içindir. Doğrusu ağırlık kemerini zamanında atmaktan çekinmemelisiniz.

31. Emniyet dekompresyonu beklemesi yapmadan sudan çıkmak. Hiçbir dalış tablosu yada dalış bilgisayarı dekompresyon hastalığına yakalanmayacağı nızı garanti edemez. Çoğu dekompresyon hastalığı tablo veya bilgisayara mutlak itaat edilen dalışlarda gerçekleşmiştir. Doğrusu her dalış sonunda sudan çıkmadan emniyet dekompresyonu beklemesi yapmaktır.

32. Planlanan noktada sudan çıkmamak. Eğer dalış eşinizde veya siz 50 barlık rezerv hava basıncına ulaşmışsanız hemen yüzeye çıkmalısınız. Tekne altından veya daldığım yerden çıkmalıyım fikri aptalca bir risk almaktır. Tekne altından veya daldığınız yerden çıkmak hele hele 50 barlık bir tüple dalış güvenliğini oldukça büyük riske atacaktır. Doğrusu rezerv havaya ulaşılmış ise, kayboldu iseniz veya farklı bir problem varsa vakit kaybetmeden yüzeye çıkmaktır.


33. Dalgalı denizde uzun süreli beklemelerde snorkel kullanmak. Uzun süre beklemelerde snorkel kullanmak bazen uygun olmayabilir. Özellikle dalganın etkili olduğu bölgede uzun süreli beklemelerde regülatörden solumak veya sırtüstü yatar pozisyonda solumak daha konforlu olabilir. Doğrusu dalgalı denizde regülatörden soluma yapmaktır.

34. Dizleri kırarak yapılan palet vuruşu. Palet vuruşunuzu bacaktan dizleri kırmadan yapmalısınız bu sizi gereksiz enerji harcamaktan koruyacaktır. Doğrusu kalçadan dizleri kırmadan yapılan palet vuruşlarıyla ilerlemektir.

35. Havam erken bitecek ve rezil olacağım. Herkesin hava tüketiminin birbirinden farklı olması doğaldır. Özellikle başlangıç tecrübesinde hava tüketimi gerçekten fazladır, istisnalar çok azdır. Ancak bu bir ayıp değildir. Yeterince tecrübe kazandığınızda düzelecektir. Havası erken biten kişinin diğerlerine rahatsızlık vermesi de doğaldır ancak her balıkadam belli bir süreçte fazla hava tüketir, ayıplanmamalıdı r. Doğrusu havam erken bitecek korkusuna kapılmadan dalışlar yapmaktır. Duygusu bile heyecan yaratıp tüketimi artıracaktır.

36. Havası biten balıkadamın dalış eşinin ahtapotunu kullanarak dalışa devam etmesi. Bu kabul edilebilir bir risk değildir. Hemen hemen her dalış disiplininde doğrusu havası biten balıkadamın dalış eşinin ahtapotundan çimlenerek uygun çıkış hızı ile dalış eşi ile birlikte dalışı sonlandırmasıdı r.
İyi dalışlar…
 
 
 
Alıntı: Mehmet  AVADAN
            CMAS 2* EĞİTMEN